Kişisel verilerin korunması (KVKK) nedir, haklarınız nelerdir?
Kısa cevap
KVKK, 6698 sayılı Kanun'dur; kişisel verilerinizin hukuka uygun işlenmesini düzenler. Verinizi işleyen kuruma başvurup bilgi alma, düzeltme, silme gibi haklarınızı kullanabilirsiniz.
Yapılacaklar
- Aydınlatma metnini okuyunVerinizin neden ve nasıl işlendiğini öğrenin.
- Gereksiz açık rızadan kaçınınVerdiğiniz izinlerin kapsamına dikkat edin.
- Başvurunuzu yazılı yapınTalebinizi ve kimlik doğrulamanızı net belirtin.
- Süreleri takip edinOtuz günlük cevap ve şikâyet sürelerini not alın.
KVKK, halk arasında 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu için kullanılan kısaltmadır. Kanun 2016'da yürürlüğe girmiştir. Amacı, kişisel verilerin işlenmesinde temel hak ve özgürlükleri, özellikle özel hayatın gizliliğini korumaktır.
Kişisel veri nedir?
Kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgidir. Ad-soyad, T.C. kimlik numarası, telefon, e-posta, adres, fotoğraf ve IP adresi örnek verilebilir. Sağlık, din, biyometrik ve genetik veriler gibi "özel nitelikli" veriler için daha sıkı kurallar geçerlidir.
Temel kavramlar
- İlgili kişi: Verisi işlenen gerçek kişi, yani siz.
- Veri sorumlusu: Verilerin işlenme amacını ve yöntemini belirleyen kişi veya kurum (şirket, banka, okul, kamu kurumu vb.).
- Veri işleyen: Veri sorumlusu adına veri işleyen ayrı gerçek ya da tüzel kişi.
- Kişisel Verileri Koruma Kurumu ve Kurulu: Kanunun uygulanmasını denetleyen ve şikâyetleri karara bağlayan yapı.
Veri işlemenin ilkeleri
Veriler hukuka ve dürüstlük kuralına uygun, doğru ve gerekirse güncel, belirli ve meşru amaçlarla, amaçla bağlantılı ve ölçülü biçimde işlenmeli; gerekli süre kadar saklanmalıdır. Kural olarak açık rıza gerekir; ancak kanunda sayılan sebeplerde (kanuni yükümlülük, sözleşmenin ifası gibi) rızasız işleme de mümkündür.
Haklarınız (Kanun md. 11)
- Verinizin işlenip işlenmediğini öğrenme ve bilgi talep etme
- İşlenme amacını ve amacına uygun kullanılıp kullanılmadığını öğrenme
- Yurt içinde veya yurt dışında aktarıldığı üçüncü kişileri bilme
- Eksik veya yanlış işlenmişse düzeltilmesini isteme
- Kanun şartları çerçevesinde silinmesini veya yok edilmesini isteme
- Düzeltme ve silme işlemlerinin aktarılan üçüncü kişilere bildirilmesini isteme
- Yalnızca otomatik sistemlerle analiz sonucu aleyhinize çıkan sonuca itiraz etme
- Kanuna aykırı işleme nedeniyle zarara uğramışsanız zararın giderilmesini talep etme
Haklarınızı nasıl kullanırsınız?
- Veri sorumlusunu belirleyinAydınlatma metninde ya da internet sitesinde iletişim bilgilerini bulun.
- Yazılı başvuru yapınBaşvuruyu yazılı olarak ya da kayıtlı elektronik posta (KEP), güvenli elektronik imza veya kurumun belirlediği diğer yöntemlerle iletin. Talebinizi açık yazın ve kimliğinizi doğrulayın.
- Yanıtı bekleyinVeri sorumlusu talebi niteliğine göre en geç otuz gün içinde sonuçlandırmalıdır.
- Gerekirse Kurula şikâyet edinCevap yetersizse, süresinde cevap verilmezse veya başvuru reddedilirse, cevabı öğrendiğiniz tarihten itibaren otuz gün ve her hâlükârda başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Her veri işleme için açık rıza şart mı?
Hayır. Kanunda sayılan hâllerde, örneğin kanuni yükümlülük veya sözleşmenin ifası gibi durumlarda rıza aranmadan işleme yapılabilir.
Başvuru ücretli mi?
Kural olarak başvuru ücretsizdir; ancak işlemin ayrıca maliyet gerektirmesi hâlinde Kurulun belirlediği tarifedeki ücret istenebilir. Güncel durumu resmî kaynaktan kontrol edin.
Kurula şikâyet etmeden önce veri sorumlusuna başvurmak zorunda mıyım?
Evet, kural olarak önce veri sorumlusuna başvurmanız gerekir.
Sorun mu var, eksik mi gördün?
Sorunu ya da maddede gördüğün hatayı yaz; editörlerimiz inceler. Yanıtlar yayınlanmaz.