Şimşek: Orta Doğu'da savaş sonrası rekabetin yerini iş birliği alacak
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, TRT World Forumu'nda savaşın ekonomik etkilerini değerlendirdi. Bölgesel bağlantısallık, savunma iş birliği ve kurallara dayalı ticaretin öne çıkacağını söyledi.
· 3 dk okuma

İstanbul Kongre Merkezi'nde "Merkezsiz Dünya: Kurallar Geçersiz Kaldığında Kim Liderlik Eder?" temasıyla yapılan TRT World Forumu sona erdi. 2017'den bu yana düzenlenen forumun kapanış oturumu "Sancılı Bir İyileşme Sürecine Doğru: Orta Doğu'daki Savaşlar Sonrası Ulusal Ekonomiler" başlığını taşıdı. Oturumda konuşan Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, savaşların ekonomik sonuçlarını ve bölgenin önündeki tabloyu değerlendirdi.
Savaşın ekonomik etkisi
Şimşek, çatışmaların kısa vadede ciddi bir enerji arzı şokuna yol açtığını, küresel ekonominin bunu kaldırmasının zor olduğunu söyledi. Cephe hattındaki ülkelerde ihracat ve ithalat hacminin belirgin biçimde gerilediğini anlattı. Dünyada büyümenin yavaşladığını, enflasyon nedeniyle finansal koşulların sıkılaştığını belirten bakan, bunların tümünün savaştan kaynaklanmadığını ama savaşın payının büyük olduğunu ifade etti. Kalıcı barış sağlanmadan toparlanmanın sürdürülebilir olamayacağını vurguladı.
Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin elindeki kaynaklar sayesinde mali hareket alanı bulunduğunu, bunun toparlanmayı hızlandırabileceğini belirten Şimşek, İran'da ise belirsizliğin sürdüğünü söyledi.
Bağlantısallık ve iş birliği
Şimşek'e göre savaş, ülkeleri bağımlılıklarını ve risklerini azaltmaya itebilir. Hürmüz Boğazı gibi kritik geçiş noktalarına bağımlılığın azaltılması ve bölgesel entegrasyonun güçlendirilmesi bu çerçevede önem taşıyor. Bölgenin ekonomik yapısının altyapı yatırımları, bağlantısallık ve enerji güvenliği ekseninde şekillenebileceğini belirten bakan şöyle konuştu:
Bölgesel bağlantısallığa yatırım yapılması ise bana göre oldukça yüksek bir ihtimal. Hatta bunun yapılması son derece açık bir gereklilik.
Mehmet Şimşek
Bakan, Türkiye gibi ülkeler için elektrifikasyonun hızlandırılmasının artık tercih değil zorunluluk olduğunu söyledi. Orta Doğu ve Kuzey Afrika'da bölge içi ticaretin düşük kaldığını, ekonomik çeşitlendirmenin uzun vadede ticareti artırabileceğini kaydetti. Savaşın ülkeleri rekabet yerine daha güçlü iş birliğine yöneltebileceğini belirten Şimşek, savunma sanayisi ortaklıklarının ve bölgesel güvenlik iş birliğinin önem kazanacağını söyledi. Örnek olarak, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kısa süre önce onaylanan ve Pakistan, Suudi Arabistan ve Türkiye'yi kapsayan Mekke Anlaşması'nı gösterdi.
Bölgesel sermayenin toparlanmayı desteklemek üzere yeniden bölgeye yönelmesinin beklendiğini söyleyen Şimşek, alternatif ticaret koridorlarına yapılacak yatırımların yaklaşık 660 milyar dolara ulaşabileceğinin konuşulduğunu aktardı. Bu kaynakların daha yüksek savunma harcamalarının finansmanında da kullanılabileceğini, savaşın bazı ülkelerin siyasi gerekçelerle yatırım yapma eğilimini azaltabileceğini belirtti.
Türkiye'nin ticaret ve savunma gündemi
Şimşek, Türkiye'nin korumacılığın arttığı bir dönemde de kurallara dayalı ticareti desteklediğini söyledi. Gümrük Birliği ülkeleri dahil 54 serbest ticaret anlaşması bulunduğunu, bunların ihracatın yaklaşık yüzde 70'ini kapsadığını anlattı. Onay sürecini bekleyen 3 anlaşma olduğunu, Japonya, Endonezya, Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri ve Kanada ile yeni nesil anlaşmalar için görüşmelerin sürdüğünü bildirdi.
Türkiye'nin Pekin'den Londra'ya uzanan Orta Koridor'un parçası olduğunu belirten bakan, Basra Körfezi'nden Türkiye üzerinden Çin ve Avrupa'ya ulaşacak Kalkınma Yolu Projesi'ne bölge ülkelerinin yatırım yapmasını teşvik ettiklerini söyledi. Suudi Arabistan'la Osmanlı döneminden kalma demir yolu hattının yeniden canlandırılması ve elektrik bağlantıları gibi projelerin de değerlendirildiğini ifade etti.
Şimşek, Türkiye'nin bölgesel ve küresel çatışmaların çözümünde arabuluculuğa ve barış girişimlerine katkı verdiğini, bunun yanında caydırıcılık kapasitesinin de güçlendirilmesi gerektiğini söyledi. Savunma sanayisinde son yıllarda önemli yetkinlikler geliştirildiğini belirten bakan, geçen yıl bu sektöre yönelik yaklaşık 18 milyar dolarlık yeni sipariş alındığını, sektörde yaklaşık 4 bin şirket bulunduğunu ve 1 milyar doların üzerinde değere sahip 1400-1500 civarında proje yürütüldüğünü bildirdi.
Türkiye'nin küresel müteahhitlik sektöründe Çin'in ardından ikinci sırada yer aldığını söyleyen Şimşek, yakın coğrafyadaki savaşlar nedeniyle ortaya çıkacak yeniden imar ihtiyacının gelecek 10 yılda en az 1 trilyon dolara ulaşmasının beklendiğini, Türk şirketlerinin bu süreçte aktif rol alacağını ifade etti. Bakan ayrıca savaşın bölgeyi temelden değiştireceğini, bölgenin artık eskisi gibi olmayacağını ve ülkelerin öncelikle yerli ve milli kabiliyetlerine yatırım yapmak zorunda kalacağını söyledi.
Bora Haber konuyla ilgili daha önce SSB 41 yaşında: Savunma sanayisinde yerlilik oranı yüzde 20'den yüzde 80'in üzerine çıktı ve Şekib Avdagiç, İstanbul Ticaret Odası Başkanlığına üçüncü kez seçildi haberlerini yayımlamıştı.
Ekonomi rehberleri
- Kredi kartı faiz oranları: TCMB azami akdi ve gecikme faiziTCMB'nin ekim ayı verilerine göre aylık azami akdi faiz 30 bin TL altı borçta yüzde 3,25, 30-180 bin TL arası yüzde 3,75, 180 bin TL üstü yüzde 4,25'tir. Gecikme faizi sırasıyla yüzde 3,55, 4,05 ve 4,55'tir.
- KYK burs ve kredi tutarı ne kadar? Ödeme takvimiGençlik ve Spor Bakanlığı'na göre 6 Ocak 2026 itibarıyla aylık burs/kredi tutarı ön lisans ve lisansta 4.000 TL, yüksek lisansta 8.000 TL, doktorada 12.000 TL'dir. 2027 için yeni tutar henüz açıklanmadı.
- Doğum yardımı ne kadar? Tutar, şartlar ve başvuru1 Ocak 2025 itibarıyla doğan çocuklar için birinci çocuğa 5 bin lira tek seferlik, ikinci çocuğa aylık 1500 lira, üçüncü ve sonraki çocuklara aylık 5 bin lira doğum yardımı veriliyor.





Yorumlar
Yorum yazmak için giriş yap.