Hem halüsinasyon yaratan hem ölümcül zehir taşıyan ilk mantar türü belgelendi
Florida'da bulunan Galerina indica, hem psilosibin hem amatoksin içeren ilk mantar türü olarak doğrulandı. Araştırma 11 Kasım'da Current Biology dergisinde yayımlandı.
· 2 dk okuma

Bilim insanları, halüsinasyon etkisi yaratan psilosibin ile ölümcül zehirlenmelere yol açabilen amatoksini birlikte barındıran ilk mantar türünü belgeledi. Bilimsel adı Galerina indica olan ve "kara büyü mantarı" lakabıyla anılan türe ilişkin araştırma, 11 Kasım'da Current Biology dergisinde yayımlandı.
Mantarlar genellikle içerdikleri maddelere göre gruplandırılıyor. Psilosibin taşıyan türler halüsinasyon etkisi oluştururken, amatoksin içeren bazı türler ölümcül zehirlenmelerin önemli nedenleri arasında yer alıyor. Bilim insanları bu iki maddenin aynı türde bulunabileceğini daha önce teorik olarak değerlendirmişti, ancak bunu doğrulayan bir örnek belgelenmemişti.
Tesadüfen fark edildi
Florida Üniversitesi'nde Prof. Matthew E. Smith'in laboratuvarında çalışan lisans öğrencisi Andrew Kunik, üniversitenin Ordway Swisher Biyoloji İstasyonu'nda mantar türlerini kayıt altına alırken küçük, kahverengi bir mantarla karşılaştı. Mantarın, bazı türleri ölümcül amatoksin içermesiyle bilinen Galerina cinsine ait olduğu belirlendi.
Dokunulduğunda mantarın maviye dönmesi araştırmacıların dikkatini çekti; çünkü bu özellik psilosibin içeren bazı mantarlarda da görülüyor. Ekip mantarın genom ve kimyasal analizlerini yaptı. Florida Üniversitesi Kimya Bölümü'nden Michael Christopher'ın da katkı sağladığı incelemelerde, mantarın her iki maddeyi de içerdiği doğrulandı.
Kunik, sonuçlar karşısında şaşırdığını söyledi. Böyle bir ihtimalin bilindiğini, ancak ayrıntılı analizler tamamlanana kadar kesin sonuca varmak istemediklerini belirtti.
Yatay gen transferi ihtimali
Araştırmacılar, mantarın iki maddeyi üretmesini sağlayan genlerin yatay gen transferiyle Galerina cinsine geçmiş olabileceğini düşünüyor. Yatay gen transferi, genetik materyalin ebeveynden yavruya aktarılmasının aksine, birbirinden farklı canlılar arasında doğrudan geçmesi anlamına geliyor. Çalışmanın ortak yazarlarından Utah Üniversitesi mikoloğu Bryn Dentinger, süreci iki kişinin tokalaşırken birinin DNA'sının bir bölümünün diğerine geçmesine benzetti.
Araştırmacılara göre aynı mantar cinsinde bu iki özel madde için birbirinden bağımsız iki ayrı yatay gen transferinin gerçekleşmiş olması dikkat çekici bir bulgu.
Arka plan
Bilim insanları mantarların psilosibini neden ürettiğini henüz kesin olarak açıklayamıyor. Amatoksinlerin ise mantarı onu tüketen hayvanlardan korumaya yardımcı olduğu düşünülüyor. Araştırma ekibi, ilerleyen çalışmalarda söz konusu genleri devre dışı bırakarak bu maddelerin mantarın doğadaki yaşamında nasıl bir işlev üstlendiğini ortaya çıkarmayı hedefliyor.
Bilim rehberleri
- Meteor yağmuru nedir, ne zaman ve nasıl izlenir?Meteor yağmuru, Dünya'nın bir kuyrukluyıldızın ya da asteroitin geride bıraktığı toz kümelerinden geçmesiyle gökyüzünde çok sayıda “kayan yıldız” görülmesidir. En iyi izleme için karanlık gökyüzü ve sabır gerekir.
- İklim değişikliği nedir, nedenleri ve etkileri nelerdir?İklim değişikliği, Dünya'nın uzun vadeli sıcaklık ve yağış düzenlerindeki kalıcı kaymadır. Günümüzde ana nedeni, fosil yakıtlardan kaynaklanan sera gazı salımlarıdır; etkileri sıcak hava dalgaları, kuraklık ve deniz seviyesi yükselmesidir.
- Yapay zekâ nedir, nasıl çalışır?Yapay zekâ, bilgisayarların öğrenme, örüntü tanıma, karar verme ve dil anlama gibi normalde insan zekâsı gerektiren işleri yapmasını sağlayan yöntemler bütünüdür. Çoğu modern sistem veriden örnekler öğrenir.





Yorumlar
Yorum yazmak için giriş yap.